Beaufort ölçeği: 13 rüzgâr kuvveti ve Saffir-Simpson kategorileri

Coğrafyadan başka bir şey değil. Hepsi aynı şey — tropikal siklon — ve oluştuğu okyanusa göre adlandırılır: Atlantik ve doğu Pasifik’te kasırga, batı Pasifik’te tayfun, Hint Okyanusu’nda ve Avustralya çevresinde siklon. Tek gerçek ayrım bir eşiktir: “kasırga” 64 knot ve üzeri bir fırtına demektir, geniş anlamda “siklon” ise orta enlemlerdeki sıradan kış fırtınaları dahil, dönen her alçak basınç alanıdır.

İçeri akan hava Coriolis kuvvetiyle sapar ve ortaya ulaşamaz: merkezkaç kuvveti onu bir halka içinde döndürür. Bu halka, rüzgârın en güçlü olduğu göz duvarıdır. İçinde hava yavaşça alçalır, bulutlar dağılır ve açık bir gökyüzü altında neredeyse sakin bir hava kalır. Kesit grafiği bunu doğrudan gösterir — hız merkezden duvara doğru yükselir, sonra düşmeye başlar.

Çünkü fırtına hareket ediyor. Kendi ilerlemesi dönüşe eklenir: ikisinin aynı yönde olduğu tarafta hızlar toplanır, karşı tarafta çıkarılır. Kuzey yarım kürede güçlü taraf rotanın sağı, güney yarım kürede solu. Kanatlar arasındaki fark fırtınanın ilerleme hızına eşittir; hızlı giden bir tayfunda bu, gözden eşit uzaklıktaki iki nokta arasında 50 km/sa eder.

Bir siklonu döndürmek için Coriolis kuvveti gerekir ve ekvatorda bu kuvvet sıfırdır. Ekvatora yaklaşık beş derece mesafede de içeri akan havayı bir girdaba çevirmeye yetmez: hava alçak basıncı doğrudan doldurur ve siklon oluşmaz. Orada bugüne kadar hiç gözlemlenmemiştir. Gözü ekvatora bırakırsanız araç alanı hesaplar, ancak böyle bir fırtınanın o noktada var olamayacağını açıkça söyler.

On iki; ölçek de orada biter. Beaufort, aletsiz bir denizcinin rüzgârı denizin görünüşünden değerlendirebilmesi için yapılmıştır ve en üst kuvveti basitçe “kasırga şiddetinde rüzgâr”, yani 32,7 m/sn ve üzeri demektir. En zayıf 1. kategoriden, bunun iki katı hıza sahip 5. kategoriye kadar her şey bu “ve üzeri” içinde yer alır. Tropikal siklonlara ayrı bir ölçek verilmesinin nedeni budur: Saffir-Simpson, Beaufort’un bittiği yerden başlar.

Mutlaka değil; ölçeğin en tehlikeli yanlış okunuşu da budur. Kategori, tek bir yerdeki, yani göz duvarındaki rüzgâr hızını anlatır. Ölümlerin çoğu sudan, fırtına dalgasından ve yağmurdan gelir. Sandy 2012’de 1. kategori rüzgârlarla karaya çıktı ve kıyıyı sular altında bıraktı, çünkü alanı devasaydı ve saatlerce su itti. Araç, basınç düşüşünden kaynaklanan yükselmeyi gösterir, ama bu bir fırtına dalgasının küçük kısmıdır; geri kalanı kıyının şekline ve yanındaki derinliğe bağlıdır ve burada modellenmemiştir.

Profil, Willoughby ve ortak yazarlarının (2006) çalışmasını izler; gerçek siklonlardan ölçülmüş 493 profile uyarlanmıştır ve özellikle DIŞ alanı doğru verdiği için seçilmiştir — “üç yüz kilometre ötede ne olur” sorusunu yanıtlayan da budur. Ancak hareket düzeltmesi olan simetrik bir modeldir: araziyi, belirli bir noktanın kara olup olmadığını ya da rüzgârın binalar arasında açık araziye göre ne kadar farklı davrandığını bilmez. Hızlar 10 metrede, açık arazi içindir; hamleler yaklaşık bir buçuk kat daha güçlü eser.